คำศัพท์จิตวิทยา A–Z

การรับรู้และประสบการณ์ภายในเกี่ยวกับเพศของตนเอง อาจสอดคล้องหรือแตกต่างจากเพศทางชีววิทยา และเป็นเรื่องส่วนตัวอย่างมาก

Contemptเป็นแนวคิดที่มีความหมายในจิตวิทยา ซึ่งช่วยให้เราเข้าใจตนเองและคนอื่นได้ดีขึ้น เป็นส่วนสำคัญของสุขภาพจิตและการเติบโตของบุคคล

ความสามารถในการเข้าใจและรู้สึกร่วมกับอารมณ์หรือประสบการณ์ของผู้อื่น

การตีตราคือปรากฏการณ์ทางสังคมที่ผู้คนติดป้ายเชิงลบให้กับบุคคลที่มีลักษณะหรือสภาวะบางอย่าง เช่น ความเจ็บป่วยทางจิต ความพิการ หรือโรคต่างๆ

Conformityเป็นแนวคิดที่มีความหมายในจิตวิทยา ซึ่งช่วยให้เราเข้าใจตนเองและคนอื่นได้ดีขึ้น เป็นส่วนสำคัญของสุขภาพจิตและการเติบโตของบุคคล

สภาวะที่ขอบเขตส่วนบุคคลในครอบครัวหรือความสัมพันธ์เลือนลางเกินไป จนความรู้สึกและอัตลักษณ์ของแต่ละคนปะปนกันจนแยกไม่ออก

การเชื่อฟังคือการปฏิบัติตามคำสั่งหรือคำชี้แนะของผู้มีอำนาจ เป็นพฤติกรรมที่เกิดขึ้นเมื่อเราตอบสนองต่อคำสั่งโดยตรงจากบุคคลที่มีอำนาจเหนือกว่า

ความรู้สึกอบอุ่นและอ่อนโยนต่อผู้อื่น เป็นพื้นฐานของการดูแลและความใกล้ชิดในความสัมพันธ์

การแบ่งปันความใกล้ชิดทางอารมณ์หรือทางกายกับบุคคลอื่น โดยละเมิดขอบเขตที่ตกลงกันไว้ในความสัมพันธ์ แม้จะทิ้งรอยแผลลึกไว้ในความสัมพันธ์ แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าจะฟื้นฟูไม่ได้เสมอไป

การตัดการติดต่อและหายไปอย่างกะทันหันโดยไม่มีคำอธิบายหรือการบอกกล่าวใดๆ ผู้ที่ถูกกระทำอาจประสบกับความสับสนและการสงสัยในตัวเอง

ปรากฏการณ์ที่ความรู้สึกต่อความสัมพันธ์สำคัญในอดีต (โดยเฉพาะพ่อแม่) ถูกฉายไปยังบุคคลอื่นในปัจจุบัน

กระบวนการที่ใจค่อย ๆ ยอมรับการสิ้นสุดของบางอย่าง เพื่อให้เดินต่อได้

ความรู้สึกซับซ้อนที่เกิดขึ้นเมื่อรู้สึกว่าความสัมพันธ์ที่สำคัญกำลังถูกคุกคามโดยบุคคลที่สาม เป็นการผสมผสานของความวิตกกังวล ความโกรธ และความเศร้า

กลไกการป้องกันตนเองที่บุคคลนำความรู้สึกหรือคุณลักษณะที่ตนเองไม่ยอมรับไปโยนให้กับผู้อื่น

พฤติกรรมที่จดจ่ออยู่กับสมาร์ทโฟนระหว่างการสนทนา จนเพิกเฉยต่อคนตรงหน้า พฤติกรรมนี้สามารถสร้างกำแพงที่มองไม่เห็นในความสัมพันธ์ได้

ความลับในครอบครัวคือความจริงที่ซ่อนเร้นซึ่งไม่ถูกพูดถึงอย่างเปิดเผยภายในครอบครัว ความลับเหล่านี้สามารถส่งผลกระทบต่อจิตใจของสมาชิกครอบครัวข้ามรุ่นได้

บทบาทที่สมาชิกแต่ละคนในครอบครัวได้รับมอบหมาย บทบาทเหล่านี้ช่วยรักษาสมดุลของครอบครัว แต่บางครั้งก็จำกัดการเติบโตของแต่ละบุคคลด้วย

มุมมองที่มองครอบครัวไม่ใช่เพียงกลุ่มของบุคคล แต่เป็นระบบหนึ่งที่สมาชิกแต่ละคนส่งผลกระทบต่อกันและกัน

กระบวนการรับมือกับความไม่ลงรอยอย่างชัดเจน เคารพกัน และสร้างสรรค์มากขึ้น

รูปแบบการเก็บความรู้สึกไว้ ยอมเงียบ หรือถอยออกมาเพื่อไม่ให้เกิดการปะทะ

สภาวะที่ไม่สามารถกำหนดขีดจำกัดของตนเองได้ และยอมรับความต้องการของผู้อื่นโดยไม่มีเงื่อนไข เมื่อไม่มีขอบเขต เราจะรู้สึกเหนื่อยล้าในความสัมพันธ์และสูญเสียตัวตนของตนเองได้ง่าย

การกำหนดและสื่อสารขีดจำกัดที่ทำให้คุณรู้สึกสบายใจและปลอดภัยในความสัมพันธ์

เมื่อพ่อแม่ที่แยกทางกันแล้วยังร่วมมือกันดูแลและเลี้ยงดูลูก

เป็นภาวะที่รู้สึกกังวลและไม่สบายใจอยู่ตลอดเวลาว่าความสัมพันธ์จะดำเนินต่อไปได้ดีหรือไม่ และอีกฝ่ายรู้สึกดีต่อเราจริงๆ หรือเปล่า

รูปแบบพฤติกรรมหรือการปฏิสัมพันธ์ที่เกิดขึ้นซ้ำๆ ในความสัมพันธ์ การเข้าใจรูปแบบของตัวเองช่วยให้สร้างความสัมพันธ์ที่ดีและมีสุขภาพดีขึ้นได้

เป็นกระบวนการฟื้นฟูและเชื่อมต่อความสัมพันธ์ใหม่หลังจากความขัดแย้งหรือบาดแผล และอาจเป็นโอกาสที่ทำให้ความสัมพันธ์เติบโตขึ้นได้

การซ่อมแซมความสัมพันธ์คือกระบวนการฟื้นฟูและสร้างความสัมพันธ์ที่เสียหายจากความขัดแย้งหรือความเจ็บปวดขึ้นมาใหม่

การจัดการความคาดหวังเป็นทักษะทางจิตวิทยาในการปรับความคาดหวังให้สมจริง เพื่อลดความผิดหวังและความขัดแย้ง การจัดการความคาดหวังที่ดีจะช่วยเพิ่มความพึงพอใจในความสัมพันธ์

วิธีการสื่อสารที่มุ่งเน้นการทำความเข้าใจไม่เพียงแค่คำพูด แต่รวมถึงความรู้สึกและเจตนาของอีกฝ่ายอย่างครบถ้วน

หมายถึงสภาพแวดล้อมในครอบครัวที่มีรูปแบบความสัมพันธ์ที่เป็นอันตราย เช่น การทารุณกรรมทางอารมณ์ การควบคุม และการบงการระหว่างสมาชิกในครอบครัวซ้ำแล้วซ้ำเล่า

เป็นภาวะที่เด็กปฏิเสธการไปโรงเรียนอย่างรุนแรง หรือแสดงอาการวิตกกังวลอย่างมากเมื่อต้องไปโรงเรียน

ความสัมพันธ์ทางสังคมที่เกิดขึ้นกับเพื่อนในวัยใกล้เคียงกัน ซึ่งมีความสำคัญอย่างมากต่อพัฒนาการของเด็กและวัยรุ่น

ความรู้สึกกดดันทางจิตใจที่ต้องการปรับตัวให้เข้ากับความคาดหวังหรือพฤติกรรมของเพื่อนในกลุ่ม

การพูดคุยเกี่ยวกับการสนทนาในตัวมันเอง นั่นคือการพูดถึงวิธีการสื่อสารหรือรูปแบบความสัมพันธ์ที่เกิดขึ้น

กลยุทธ์ทางจิตใจที่ใช้โดยไม่รู้ตัวเพื่อปกป้องตนเองจากความวิตกกังวลหรือความคิดที่เจ็บปวด

การติดความตื่นเต้นและความรู้สึกเคลิบเคลิ้มที่ได้จากความสัมพันธ์โรแมนติก จนไม่สามารถหลุดออกจากความสัมพันธ์ที่ไม่ดีต่อสุขภาพได้ เป็นรูปแบบที่พึ่งพาความรู้สึกของความรักมากกว่าตัวความรักเอง

เป็นรูปแบบความสัมพันธ์ที่ดึงบุคคลที่สามเข้ามาเกี่ยวข้องในความขัดแย้งระหว่างสองคน เพื่อลดความตึงเครียดลง

รูปแบบที่ยั่งยืนของความรู้สึกดึงดูดทางอารมณ์ โรแมนติก และทางเพศที่มีต่อบุคคลเพศใดเพศหนึ่ง ไม่ใช่การเลือก แต่เป็นลักษณะที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติ

เป็นพฤติกรรมที่แสดงความไม่พอใจหรือความโกรธออกมาทางอ้อม โดยไม่แสดงออกตรงๆ

ภาวะที่ไม่สามารถไว้วางใจผู้อื่นได้ง่าย และรู้สึกวิตกกังวลในความสัมพันธ์ เนื่องจากบาดแผลหรือประสบการณ์เจ็บปวดในอดีต

เป็นกระบวนการสร้างความไว้วางใจที่แตกสลายขึ้นมาใหม่ ต้องใช้เวลาและความพยายามอย่างสม่ำเสมอ แต่สามารถทำให้ความสัมพันธ์ลึกซึ้งยิ่งขึ้นได้

การถามอย่างตั้งใจว่าอีกคนเป็นอย่างไรบ้าง เพื่อให้เขารู้ว่ายังมีคนห่วงใย

ฐานทางจิตใจที่เกิดจากความสัมพันธ์ที่มั่นคง ช่วยให้เราสามารถออกสำรวจโลกและเผชิญความท้าทายได้อย่างมั่นใจ เป็นแนวคิดหลักในทฤษฎีความผูกพัน

หมายถึงบุคคลหรือความสัมพันธ์ที่เราสามารถกลับไปหาเพื่อรับความปลอบใจและความมั่นคงในยามที่รู้สึกยากลำบากหรือหวาดกลัว เป็นแนวคิดหลักในทฤษฎีความผูกพัน

รูปแบบการเลี้ยงดูบุตรของพ่อแม่ แบ่งตามระดับความอบอุ่นและการควบคุม

เป็นสภาวะที่บทบาทบางอย่างในครอบครัวถูกตรึงไว้อย่างตายตัว ไม่สามารถเปลี่ยนแปลงได้อย่างยืดหยุ่น

สัญญาณเล็ก ๆ ที่เราส่งออกไปเพื่อขอความสนใจ ความใกล้ชิด หรือการตอบรับทางใจจากอีกคน

Connection Ritualเป็นแนวคิดที่มีความหมายในจิตวิทยา ซึ่งช่วยให้เราเข้าใจตนเองและคนอื่นได้ดีขึ้น เป็นส่วนสำคัญของสุขภาพจิตและการเติบโตของบุคคล

เป็นสาขาที่ศึกษาปรากฏการณ์และรูปแบบทางจิตวิทยาที่เกิดขึ้นในความสัมพันธ์ระหว่างคู่รัก ครอบคลุมทุกขั้นตอนของความรัก ตั้งแต่ความดึงดูด ความรัก ความขัดแย้ง ไปจนถึงการเลิกรา

คือสถานการณ์ที่ได้รับสารที่ขัดแย้งกันสองอย่างพร้อมกัน ทำให้ไม่ว่าจะทำอะไรก็ผิดอยู่ดี