อำนาจและสิทธิพิเศษ

อำนาจและสิทธิพิเศษคืออะไร?

อำนาจและสิทธิพิเศษ (Power and Privilege) หมายถึง ข้อได้เปรียบและอิทธิพลที่ถูกมอบให้หรือถูกพรากไปโดยอัตโนมัติ เพียงเพราะเป็นสมาชิกของกลุ่มทางสังคมใดกลุ่มหนึ่ง การกระจายอำนาจทางสังคมแตกต่างกันไปตามเชื้อชาติ เพศ ชนชั้น รสนิยมทางเพศ และสภาพร่างกาย

ลักษณะของสิทธิพิเศษ

ลักษณะสำคัญที่สุดของสิทธิพิเศษคือ ผู้ที่มีสิทธิพิเศษมักไม่รู้ตัวว่าตนมี เหมือนปลาในน้ำที่ไม่รู้สึกถึงน้ำ สิทธิพิเศษรู้สึกเหมือนเป็น 'เรื่องปกติ' ตัวอย่างเช่น การใช้ชีวิตโดยไม่ต้องกังวลเรื่องการถูกเลือกปฏิบัติในฐานะเชื้อชาติส่วนใหญ่ หรือการพูดถึงความสัมพันธ์ของตนเองได้อย่างเป็นธรรมชาติในฐานะคนรักต่างเพศ

ความหมายในทางจิตวิทยา

การเข้าใจเรื่องอำนาจและสิทธิพิเศษ มีความสำคัญอย่างยิ่งในความสัมพันธ์การให้คำปรึกษา นักจิตวิทยาต้องตระหนักถึงความไม่สมดุลของอำนาจระหว่างนักจิตวิทยาและผู้รับบริการ และพิจารณาถึงผลกระทบของโครงสร้างทางสังคมต่อประสบการณ์ทางจิตใจของแต่ละบุคคล การตระหนักถึงสิทธิพิเศษควรนำไปสู่ความรับผิดชอบ ไม่ใช่ความรู้สึกผิด

คำอบอุ่นจากใจดี

ใจดีคิดว่าเราทุกคนต่างมีสิทธิพิเศษในบางด้าน และอาจไม่มีในด้านอื่น สิ่งสำคัญคือการรับรู้ตำแหน่งของตนเองอย่างตรงไปตรงมา และใช้การรับรู้นั้นสร้างความสัมพันธ์ที่ยุติธรรมและอบอุ่นยิ่งขึ้น