ฟิลิป ซิมบาร์โด

ฟิลิป ซิมบาร์โด (Philip Zimbardo, 1933–)

นักจิตวิทยาสังคมชาวอเมริกัน ผู้โด่งดังระดับโลกจาก การทดลองเรือนจำสแตนฟอร์ด (Stanford Prison Experiment) ในปี ค.ศ. 1971 การทดลองนี้แสดงให้เห็นอย่างชัดเจนถึงอิทธิพลของพลังสถานการณ์ที่มีต่อพฤติกรรมมนุษย์

ในการทดลอง นักศึกษาที่ถูกสุ่มให้รับบทบาทเป็นผู้คุมและนักโทษ แสดงพฤติกรรมที่เปลี่ยนแปลงอย่างน่าตกใจภายในไม่กี่วัน นักศึกษาที่รับบทผู้คุมค่อยๆ กลายเป็น ผู้ชอบทารุณและใช้อำนาจ ในขณะที่นักศึกษาที่รับบทนักโทษกลายเป็น คนไร้พลังและยอมจำนน สถานการณ์เลวร้ายลงจนต้องยุติการทดลองที่วางแผนไว้ 2 สัปดาห์ในวันที่ 6

ซิมบาร์โดได้นำประสบการณ์นี้มาพัฒนาแนวคิด ลูซิเฟอร์ เอฟเฟกต์ (The Lucifer Effect) ซึ่งอธิบายว่าแม้แต่คนดีก็สามารถกระทำสิ่งชั่วร้ายได้เมื่ออยู่ในสถานการณ์ที่เลวร้าย อย่างไรก็ตาม เขาไม่ได้หยุดเพียงแค่นั้น แต่ยังได้ก่อตั้ง โครงการจินตนาการวีรบุรุษ (Heroic Imagination Project) เพื่อศึกษาและสอนว่าคนธรรมดาสามารถกระทำการกล้าหาญได้อย่างไร โดยใจดีเชื่อว่าการเรียนรู้เรื่องนี้ช่วยให้เราเข้าใจตัวเองและสังคมได้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น