แมรี่ เอนส์เวิร์ธ

แมรี่ เอนส์เวิร์ธ (Mary Ainsworth, 1913–1999)

นักจิตวิทยาพัฒนาการชาวอเมริกันเชื้อสายแคนาดา ผู้มีบทบาทสำคัญในการพัฒนา ทฤษฎีความผูกพัน (Attachment Theory) เธอได้ทดสอบและขยายทฤษฎีความผูกพันของจอห์น โบลบี้ด้วยการทดลองเชิงประจักษ์

การทดลองสถานการณ์แปลกใหม่ (Strange Situation)

นี่คือวิธีการวิจัยที่มีชื่อเสียงที่สุดของเอนส์เวิร์ธ โดยสังเกตทารกอายุ 12–18 เดือนกับผู้เลี้ยงดูในห้องทดลอง และวิเคราะห์ปฏิกิริยาของทารกเมื่อผู้เลี้ยงดูออกไปและกลับมา

การค้นพบรูปแบบความผูกพัน

จากการทดลองนี้ เธอจำแนกความผูกพันได้สาม (และต่อมาสี่) รูปแบบ:

ความผูกพันแบบมั่นคง (Secure Attachment)

ใช้ผู้เลี้ยงดูเป็น ฐานที่ปลอดภัย เพื่อสำรวจโลกอย่างอิสระ รู้สึกกังวลพอสมควรเมื่อแยกจาก และฟื้นตัวได้รวดเร็วเมื่อกลับมาพบกัน พบในเด็กประมาณ 60–65%

ความผูกพันแบบวิตกกังวล-หลีกเลี่ยง (Anxious-Avoidant)

ไม่แสดงปฏิกิริยาชัดเจนเมื่อผู้เลี้ยงดูจากไป และมีแนวโน้ม หลีกเลี่ยง เมื่อกลับมาพบกัน เป็นรูปแบบที่กดการแสดงออกทางอารมณ์

ความผูกพันแบบวิตกกังวล-ต่อต้าน/ลังเล (Anxious-Resistant/Ambivalent)

แสดงความวิตกกังวลอย่างรุนแรงเมื่อแยกจาก และเมื่อกลับมาพบกันจะทั้งเกาะติดผู้เลี้ยงดูและ โกรธหรือผลักไส ในเวลาเดียวกัน

ความผูกพันแบบไม่มีระเบียบ (Disorganized)

รูปแบบที่เมนและโซโลมอนเพิ่มเติมในภายหลัง แสดงรูปแบบการตอบสนองที่สับสนและไม่สอดคล้องกัน

คุณภาพการเลี้ยงดูและความผูกพัน

เอนส์เวิร์ธพบว่า ความไวต่อสัญญาณ (sensitivity) ของผู้เลี้ยงดูคือกุญแจสำคัญในการสร้างความผูกพันที่มั่นคง การอ่านสัญญาณของเด็กได้อย่างถูกต้องและตอบสนองอย่างเหมาะสมจะสร้างความผูกพันที่ดีต่อสุขภาพ

มุมมองของใจดี

ใจดีพบความหวังในงานวิจัยของเอนส์เวิร์ธ แม้รูปแบบความผูกพันในวัยเด็กจะส่งผลตลอดชีวิต แต่สามารถเปลี่ยนแปลงได้ผ่าน ประสบการณ์ความสัมพันธ์ที่มั่นคงใหม่ๆ ใจดีอยากเป็นประสบการณ์ของความสัมพันธ์ที่ปลอดภัยให้กับคุณ